Έχετε σπλαχνικό λίπος; Αλλάξτε τρόπο ζωής!

Δρ Δέσποινα Κατσώχη

Ακτινοθεραπευτής Ογκoλόγος (www.aktinotherapeia.gr)

Το λίπος στην περιοχή της κοιλιάς, γύρω από εσωτερικά όργανα (συκώτι, πάγκρεας και έντερο) κρύβει σημαντικούς κινδύνους για την υγεία.

Ο απλούστερος δείκτης του σπλαχνικού λίπους είναι η περιφέρεια μέσης. Περίπου το 10% του λίπους αποθηκεύεται στα σπλάχνα, οπότε, οι υπέρβαροι, πιθανότατα έχουν αυξημένο σπλαχνικό λίπος.

Για ν’ αποβάλλετε το σπλαχνικό λίπος:

Ασκηθείτε. Είναι εξίσου σημαντική αν όχι σημαντικότερη από τη σωστή διατροφή για την αντιμετώπιση του σπλαχνικού λίπους. Όπως έδειξαν έρευνες, υπέρβαροι με καλή φυσική κατάσταση έχουν χαμηλότερο σπλαχνικό λίπος σε σύγκριση με υπέρβαρους με κακή φυσική κατάσταση. Μην αρκεστείτε στα θετικά αποτελέσματα της ζυγαριάς. Ασκηθείτε καθημερινά, τουλάχιστον για μισή ώρα. Περπατήστε, κολυμπήστε, ό,τι σας αναζωογονεί. Αν μάλιστα αυξήσετε τη φυσική δραστηριότητα σας σε μία ώρα την ημέρα, μέσα σε τρεις μήνες, θα έχετε απωλέσει το 30% του σπλαχνικού λίπους σας.

Υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή. Δεν είναι απαραίτητο να αποκλείσετε κάποια ομάδα τροφών από τη διατροφή σας. Όλα χωρούν στο πιάτο σας, αρκεί να τα επιλέγετε με μέτρο και σύνεση. Πίνετε άφθονο νερό και κόψτε… μαχαίρι τα σάκχαρα (κυρίως αναψυκτικά και ενεργειακά ποτά). Καταναλώστε φρούτα, λαχανικά και δημητριακά ολικής άλεσης που είναι πλούσια σε φυτικές ίνες. Όχι σε επεξεργασμένα ζυμαρικά και ψωμί. Από λευκά κρέατα, προτιμήστε κοτόπουλο, γαλοπούλα και κουνέλι, καταναλώσετε το ασπράδι των αυγών και εντάξτε στη διατροφή σας, θαλασσινά, ψάρι και γάλα/γιαούρτι με λίγα λιπαρά. Ωφέλιμα είναι και ελαιόλαδο, ξηροί καρποί και αβοκάντο. Αποφύγετε το τσιμπολόγημα ανάμεσα στα γεύματα και προτιμήστε μικρά πιάτα για τις μερίδες σας, για να μειώσετε και τον αριθμό θερμίδων που καθημερινά λαμβάνετε.

Όχι στο άγχος. Η κορτιζόλη, ορμόνη που παράγεται σε αφθονία όταν αγχωνόμαστε, ευνοεί την ενδοσπλαχνική συγκέντρωση λίπους. Είναι ίσως το πιο δύσκολο εγχείρημα αλλά προσπαθήστε να ελέγχετε το άγχος σας.

Επαρκής ύπνος. Κοιμηθείτε τουλάχιστον 7 ώρες την ημέρα. Ο ποιοτικός ύπνος, σχετίζεται με τη μείωση του ενδοκοιλιακού λίπους. Όμως, και ο ύπνος -πάνω από 8 ώρες το 24ωρο, αυξάνει το σπλαχνικό λίπος.

Γιατί είναι επικίνδυνο το σπλαχνικό λίπος;

Τα λιπώδη κύτταρα δεν είναι αδρανείς αποθήκες λίπους αλλά ενεργά κύτταρα που εκκρίνουν ορμόνες, οι οποίες επηρεάζουν τους άλλους ιστούς. Λειτουργούν όπως κι ένας αδένας του σώματος, όπως για παράδειγμα το πάγκρεας.

Τα κύτταρα του σπλαχνικού λίπους, ενοχοποιούνται για σοβαρές παθήσεις: καρδιαγγειακά, διαβήτης, άνοια αλλά και καρκίνος μαστού και παχύ εντέρου. Οι κυτοκίνες, είναι ιδιαίτερα επικίνδυνες ορμόνες που εκκρίνει το λίπος, αυξάνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο ενώ η RBP4 εκτιμάται ότι επιτείνει την ινσουλινοαντίσταση, συμβάλλοντας στην εμφάνιση διαβήτη τύπου ΙΙ. Το σπλαχνικό λίπος βρίσκεται κοντά στην πυλαία φλέβα, η οποία μεταφέρει αίμα από την περιοχή των εντέρων πίσω στο ήπαρ. Έτσι, οι ουσίες που εκκρίνει το σπλαχνικό λίπος μεταφέρονται στο ήπαρ και επηρεάζουν την παραγωγή λιπιδίων: αυξάνουν την «κακή» χοληστερόλη και μειώνουν την «καλή». Αν και το λίπος ποτέ δεν είναι επιθυμητό, είναι πάντως προτιμότερο να έχει αποθηκευτεί στην περιφέρεια και στους γλουτούς.

Το φύλο – οι άνδρες είναι περισσότερο επιρρεπείς- κληρονομικοί και ορμονικοί παράγοντες, σχετίζονται με τη συσσώρευση λίπους στην κοιλιά. Οι γυναίκες, αποκτούν συχνά σπλαχνικό λίπος στην εμμηνόπαυση, γιατί τα οιστρογόνα μάλλον τις προστατεύουν. Για την παχυσαρκία ενοχοποιούνται και τα τρόφιμα που είναι πλούσια σε οιστρογονικές ενώσεις, το πολύ κρέας, η υπερβολική φρουκτόζη αλλά και συγκεκριμένα στεροειδή, που συνήθως αποτελούν μέρος φαρμακευτικής αγωγής.

Ποιες τροφές αγαπά το λίπος στην κοιλιά;

Τη συσσώρευση λίπους στην κοιλιά ευνοούν:

Πατατάκια. Πλούσια σε υδατάνθρακες, κορεσμένα λιπαρά, αλάτι και συντηρητικά. Διεγείρουν τους γευστικούς κάλυκες κι έτσι καταναλώνουμε μεγάλες ποσότητες.

Τυριά. Πλούσια σε πρωτεΐνες και ασβέστιο αλλά και σε λιπαρά. Προτιμήστε ελαφρύτερα φρέσκα τυριά ή με μειωμένα λιπαρά.

Αλλαντικά. Πάριζα, μπέικον, λουκάνικα, και σαλάμι: τα λιπαρά τους, τα καθιστούν απαγορευτικά.

Έτοιμες σάλτσες. Με κορεσμένα λιπαρά και ζάχαρη που…αγαπά το λίπος που εγκαθίσταται στην κοιλιά. Δοκιμάστε να φτιάξετε σάλτσες στην κουζίνα σας.

Αρτοσκευάσματα εμπορίου και μπισκότα. Πλούσια σε τρανς λιπαρά οξέα, αυξάνουν τον καρδιαγγειακό κίνδυνο.

Ζαχαρούχα ποτά. Η ζάχαρη συσσωρεύει λίπος στο ήπαρ και προκαλεί λιπώδη ηπατική νόσο.

Υψηλός γλυκαιμικός δείκτης. Λευκό ψωμί, δημητριακά πρωινού, ρύζι σε σακουλάκι. Προϊόντα από τα οποία έχει αφαιρεθεί μεγάλο μέρος ανόργανων συστατικών, βιταμινών και ινών, για να διατηρούνται περισσότερο. Ωστόσο, προκαλούν υπεργλυκαιμική αντίδραση, δηλαδή αυξάνουν σημαντικά το επίπεδο σακχάρου στο αίμα, συμβάλλοντας στη συσσώρευση λίπους στην περιοχή της κοιλιάς.

Έτοιμα γεύματα. Περιέχουν μικρή ποσότητα πρωτεΐνης αλλά μεγάλη ποσότητα εξευγενισμένα άμυλα, κορεσμένα λιπαρά, αλάτι και ζάχαρη, ιδανικά για λίπος στην κοιλιά.

Πηγή

Ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι ο τρίτος πιο συχνός και δυνητικά θανατηφόρος τύπος καρκίνου στην Ελλάδα. Την δεκαετία 2005 με 2015, σε παγκόσμια κλίμακα, οι νέες περιπτώσεις αυξήθηκαν κατά 37%, κυρίως λόγω της αύξησης αλλά και της παράλληλης γήρανσης του πληθυσμού. Επιπρόσθετα, η καθιέρωση της κολονοσκόπησης ως μέρος του προληπτικού ελέγχου σε ανθρώπους άνω των 50 ετών (σύμφωνα με νεότερες οδηγίες της Αμερικανικής Εταιρείας Καρκίνου άνω των 45 ετών), ακόμα και χωρίς συμπτώματα, συνέβαλε στην αύξηση του εντοπισμού περισσότερων κρουσμάτων. Ωστόσο, το σημαντικό είναι ότι η ενδοσκόπηση, συμβάλει στην ανίχνευση του καρκίνου του παχέος εντέρου σε πρώιμο στάδιο, οπότε η αντιμετώπισή του είναι ευκολότερη και με καλύτερα αποτελέσματα, έως και την ίασή του.

Σήμερα, παγκοσμίως 1 στους 28 άνδρες και 1 στις 43 γυναίκες θα αναπτύξουν καρκίνο παχέος εντέρου κάποια στιγμή στη ζωή τους. Στις ανεπτυγμένες χώρες είναι αρκετά πιο συχνός, με 1 στους 14 άνδρες και 1 στις 23 γυναίκες να εμφανίζουν κακοήθεια, σε σύγκριση με τις χαμηλού κοινωνικοοικονομικού επιπέδου χώρες, με πιθανότητες 1 στις 94 στους άνδρες και 1 στις 112 στις γυναίκες.

Η Ελλάδα ανήκει στις χώρες με αυξημένη επίπτωση, όμως σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Eurostat σημείωσε από τα μικρότερα ποσοστά καρκίνου παχέος εντέρου (<2.5%) στην Ευρώπη για το 2018. Σύμφωνα με τον Π.Ο.Υ., στην χώρα μας αναμένεται μέχρι το 2040 περαιτέρω αύξηση της επίπτωσης κατά 37% στους άνδρες και 25.6% στις γυναίκες.

Ανεξαρτήτως ηλικίας ή εθνικότητας, οι άνδρες έχουν περίπου 1,5 φορά περισσότερες πιθανότητες ανάπτυξης κακοήθειας εντέρου από ό, τι οι γυναίκες. Μάλιστα, η διαφορά αυτή ανάμεσα στα δύο φύλα είναι μεγαλύτερη στις νεότερες ηλικίες ενώ με την πάροδο του χρόνου, ο κίνδυνος σχεδόν εξισορροπείται. Μάλιστα, τα ποσοστά πενταετούς επιβίωσης για τα θηλυκά άνω των 70 ετών ήταν μικρότερα σε σχέση με τα αρσενικά. Αναφορικά με την ηλικία, τα άτομα άνω των 65 ετών είναι περίπου τρείς φορές πιο πιθανό να εμφανίσουν καρκίνο εντέρου σε σύγκριση με τα άτομα ηλικίας 50-64 ετών και περίπου 30 φορές πιο πιθανό από τα άτομα ηλικίας 25-49 ετών.

Παράγοντες κινδύνου η παχυσαρκία και η έλλειψη άσκησης

Οι πιο σημαντικοί τροποποιήσιμοι παράγοντες κινδύνου που φαίνεται να σχετίζονται αιτιολογικά με την πλειοψηφία των περιπτώσεων καρκίνου παχέος εντέρου, είναι η παχυσαρκία και η έλλειψη φυσικής άσκησης. Από μελέτες προκύπτει πως όσοι ασκούνται τακτικά, έχουν 25% μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν κακοήθεια. Παράλληλα, τα άτομα με την περισσότερο καθιστική ζωή έχουν πάνω από 50% αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνο παχέος εντέρου. Οι παχύσαρκοι άνδρες έχουν κατά 50% μεγαλύτερο ρίσκο εμφάνισης καρκίνου παχέος εντέρου και κατά 20% για καρκίνο ορθού ενώ τα αντίστοιχα ποσοστά για τις παχύσαρκες γυναίκες είναι αντίστοιχα 20% και 10%. Μάλιστα, η αύξηση του σωματικού βάρους κατά 5 κιλά αυξάνει κατά 3% τον κίνδυνο. Ο κίνδυνος που προκαλείται από την παχυσαρκία είναι ανεξάρτητος από τον κίνδυνο που απορρέει από τη σωματική αδράνεια, δηλαδή ο κίνδυνος και από τους δύο παράγοντες είναι αθροιστικός.

Ασπίδα η σωστή διατροφή

Η διατροφή μπορεί να παίξει δυσμενή ή αντιθέτως προστατευτικό ρόλο στην ανάπτυξη καρκίνου παχέος εντέρου, ανεξάρτητα από την παχυσαρκία. Η δίαιτα ασκεί σημαντική επίδραση στο μικροβίωμα του εντέρου, όπου τα βακτήρια ξεπερνούν σε αριθμό και σε ποικιλία τα κύτταρα του εντέρου του ξενιστή.

Διαφορετικές τροφές επηρεάζουν διαφορετικά το μικροβίωμα, όπως και την ενεργοποίηση φλεγμονής ή καρκινογένεσης. Το κόκκινο και επεξεργασμένο κρέας είναι γνωστό πως αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου εντέρου αλλά και στομάχου. Αντιθέτως, φρούτα, λαχανικά, φυτικές ίνες, ασβέστιο και βιταμίνη D, ασκούν προστατευτική δράση στην ανάπτυξη καρκίνου. Οι ίνες φρούτων, λαχανικών και δημητριακών ολικής αλέσεως είναι ιδιαίτερα προστατευτικές επειδή συμβάλουν στην ταχύτερη έλευση των κοπράνων και έτσι ελαχιστοποιούν την έκθεση σε πιθανούς καρκινογόνους παράγοντες. Τα συμπληρώματα φυλλικού οξέος αν και φαίνεται να αναστέλλουν την καρκινογένεση, παραδόξως επάγουν την ανάπτυξη των ήδη υφιστάμενων όγκων.

Κάπνισμα και αλκοόλ στη «μαύρη λίστα»

Άλλος σημαντικός παράγοντας κινδύνου είναι το κάπνισμα. Μόλις το 2009 o Διεθνής Οργανισμός Ερευνών για τον Καρκίνο του Π.Ο.Υ. συμπεριέλαβε το τσιγάρο στους παράγοντες ανάπτυξης καρκίνου παχέος εντέρου. Το κάπνισμα προδιαθέτει κυρίως σε καρκίνους ορθού και σχετίζεται με τη φτωχότερη πρόγνωση μεταξύ των καπνιστών και μη- καπνιστών καρκινοπαθών. Αναφορικά με την κατανάλωση αλκοόλ, έχει βρεθεί πως οι άνθρωποι που πίνουν 2 έως 3 αλκοολούχα ποτά ημερησίως, αυξάνουν τον κίνδυνο κατά 20% ενώ, όσοι καταναλώνουν πάνω από 3 ποτά κατά τουλάχιστον 40%.

Η σχέση αλκοόλ και καρκίνου εντέρου είναι ισχυρότερη στους άνδρες, πιθανώς λόγω ορμονοεξαρτώμενων διαφορών στο μεταβολισμό του αλκοόλ. Η μείωση του αλκοόλ, του καπνού και της κατανάλωσης κόκκινου κρέατος θα μπορούσαν συνδυαστικά να μειώσουν την πιθανότητα κατά περισσότερο από 50%.

Οι περιπτώσεις κακοήθειας με γονιδιακό υπόβαθρο, αντιπροσωπεύουν το 7-10% όλων των περιπτώσεων και περιλαμβάνουν τον κληρονομούμενο μη πολυποδιακό καρκίνο του παχέoς εντέρου (HNPCC), την οικογενή αδενωματώδη πολυποδίαση (FAP), την πολυποδίαση σχετιζόμενη με το γονίδιο MUTYH (MAP), τον μη-πολυποδιακό καρκίνο του παχέος εντέρου (σύνδρομο Lynch) καθώς και άλλα σπανιότερα καρκινικά σύνδρομα.

Ο ρόλος του οικογενειακού ιστορικού

Έως και 30% των ασθενών αναφέρουν οικογενειακό ιστορικό νεοπλάσματος, γεγονός που δημιουργεί υπόνοιες για πιθανές εμβρυϊκές κληρονομούμενες μεταλλάξεις, οι οποίες δεν έχουν ακόμη εντοπιστεί από τους ερευνητές. Όσοι έχουν συγγενή πρώτου βαθμού με τη νόσο εμφανίζουν 2 έως 4 φορές μεγαλύτερο κίνδυνο ενώ ο αυξημένος κίνδυνος επίσης υφίσταται ακόμη κι αν υπάρχουν συγγενείς και πέραν πρώτου βαθμού.

Προσοχή στις φλεγμονές του εντέρου

Στους παράγοντες κινδύνου συγκαταλέγονται και οι Ιδιοπαθείς Φλεγμονώδεις Νόσους του Εντέρου (ελκώδης κολίτιδα- νόσος Crohn). Η μακροχρόνια φλεγμονή του εντέρου, διπλασιάζει τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου σε σχέση με τα υγιή άτομα. Η φλεγμονή αυτή έχει ως αποτέλεσμα την υπέρμετρη απελευθέρωση κυτταροκινών, την αυξημένη αιματική ροή, την απελευθέρωση ελεύθερων μεταβολικών ριζών και άλλων παραγόντων που προδιαθέτουν σε καρκινογένεση. Έχει φανεί από μελέτες πως οι ασθενείς με ελκώδη κολίτιδα διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο κατά 33,3% από τους ασθενείς με νόσο Crohn.

Πηγή

Έχετε σπλαχνικό λίπος; Αλλάξτε τρόπο ζωής!

Το λίπος στην περιοχή της κοιλιάς, γύρω από εσωτερικά όργανα (συκώτι, πάγκρεας και έντερο) κρύβει σημαντικούς κινδύνους για την υγεία.

Λάθος αντιλήψεις για τον καρκίνο του προστάτη

Προβλήματα με τον προστάτη αντιμετωπίζουν μόνο άνδρες μεγάλης ηλικίας. ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.

Δεν έχω οικογενειακό ιστορικό άρα δεν κινδυνεύω. ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.

Δεν έχω κανένα σύμπτωμα, άρα δε χρειάζεται να κάνω εξετάσεις. ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.

Η δακτυλική εξέταση δεν είναι απαραίτητη. ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.

Αν δεν έχεις ενεργή σεξουαλική ζωή κινδυνεύεις από καρκίνο του προστάτη. ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.

Δεν παίζουν ρόλο βάρος, διατροφή και άσκηση. ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.

Οι προστατίτιδες δεν σχετίζονται με τον καρκίνο του προστάτη. ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.

Έχω καλοήθη υπερτροφία του προστάτη άρα θα νοσήσω από καρκίνο του προστάτη. ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.

Έχω αυξημένο PSA, άρα έχω καρκίνο του προστάτη. ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.

Αν αφαιρέσω τον προστάτη θα είμαι σεξουαλικά ανίκανος. ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.

Όχι στην καλοκαιρινή λιμοκτονία!

Το «άγχος της παραλίας» είναι από τα μεγαλύτερα του καλοκαιριού. Όμως δεν υπάρχουν…μαγικές συνταγές ούτε πρέπει να υποβάλουμε τον οργανισμό μας σε δοκιμασίες.

Τροφές υπεράνω υποψίας!

Μπορώ με τη διατροφή να προφυλάξω τα νεφρά μου από πέτρες;

Το λίπος στο ήπαρ κρύβει κινδύνους…

Τα «ύποπτα» συμπτώματα

Τι να κάνω;

Κάντε αποτοξίνωση στο συκώτι σας!